Pasen is het grootste feest van Griekenland. Lees over de Goede Week, de nachtmis, rode eieren en lam aan het spit, en waar je het beleeft.
Kerst is in Griekenland gezellig, maar Pasen (Páscha) is het echte hoogtepunt van het jaar. Families trekken naar hun geboortedorp, kerken stromen vol, om middernacht gaan duizenden kaarsjes aan en op paaszondag hangt boven het hele land de geur van lam aan het spit. Wie Pasen in Griekenland meemaakt, ziet het land op zijn meest authentieke en hartelijke manier.
Het Grieks-orthodoxe Pasen valt vaak op een andere datum dan bij ons. In dit artikel lees je wanneer het is, welke tradities er bij horen en waar je het het mooist kunt beleven.
Wanneer is het Griekse Pasen?
De Grieks-orthodoxe kerk berekent de paasdatum met de juliaanse kalender. Daardoor valt Pasen soms samen met het westerse Pasen, maar vaak een of meer weken later.
| Jaar | Grieks-orthodox Pasen (zondag) |
|---|---|
| 2027 | 2 mei |
| 2028 | 16 april |
| 2029 | 8 april |
De vrijdag voor Pasen (Goede Vrijdag) en de maandag na Pasen zijn officiële vrije dagen. Veel Grieken nemen de hele week vrij.
De aanloop: vasten en Schone Maandag
Pasen begint eigenlijk al zeven weken eerder, op Kathará Deftéra (Schone Maandag). Dat is een vrije dag waarop Grieken naar buiten gaan om te picknicken en vliegers op te laten. Daarna volgt een vastentijd waarin veel mensen geen vlees, zuivel en eieren eten. Voor jou als reiziger betekent dat: in tavernes staan juist veel heerlijke vegetarische gerechten op de kaart, zoals fava, gestoofde bonen en chórta (wilde groenten).
De Goede Week: dag voor dag
Witte Donderdag
Op donderdag worden de paaseieren rood geverfd, als symbool voor het bloed van Christus en nieuw leven. Ook wordt de tsouréki gebakken, een zoet gevlochten paasbrood met de specerij mahlepi en soms een rood ei erin.
Goede Vrijdag
De meest ingetogen dag. Kerken zijn in rouw en 's ochtends versieren vrouwen de Epitáfios, een baar die het graf van Christus voorstelt, met duizenden bloemen. 's Avonds wordt de Epitafios in een processie door de straten gedragen, gevolgd door de gemeenschap met kaarsen en een fanfare. In elk dorp en elke stadswijk gebeurt dit; soms ontmoeten processies van verschillende kerken elkaar op het plein.
Stille Zaterdag en de Anastasi
Het hoogtepunt valt op zaterdagavond. Rond 23.00 uur stromen de kerken en pleinen vol, iedereen met een witte kaars (lambáda) in de hand. Vlak voor middernacht gaan alle lichten uit. Dan verschijnt de priester met het Heilige Licht en roept "Christós anésti!" (Christus is opgestaan). Het licht wordt van kaars tot kaars doorgegeven, de klokken luiden, er gaat vuurwerk af en mensen kussen en feliciteren elkaar. Het antwoord op de groet is "Alithós anésti!" (Hij is waarlijk opgestaan).
Daarna gaan families naar huis met de brandende kaars; met de vlam wordt soms een kruisje boven de deur gebrand. Thuis wordt de vasten gebroken met mageirítsa, een soep van lamsingewanden, kruiden en ei-citroensaus.
Wil je de nachtmis meemaken, ga dan op tijd en neem een kaars mee (te koop bij kiosken en supermarkten). Je bent als bezoeker van harte welkom. Houd wel rekening met vuurwerk en rotjes vlak bij de menigte.
Paaszondag
Op zondag gaan overal de barbecues aan. Het traditionele lam aan het spit draait uren boven de kolen, er wordt kokorétsi (gegrilde ingewanden) gemaakt, er is wijn, muziek en dans. Een ander ritueel is tsougrísma: je tikt je rode ei tegen dat van een ander, en wie het laatste hele ei overhoudt, heeft geluk. Wordt je in een dorp uitgenodigd om mee te eten, zeg dan vooral ja.
De mooiste plekken voor Pasen
- Corfu: beroemd om zijn Pasen met fanfares en processies. Op zaterdagochtend gooien bewoners in Corfu-stad grote aardewerken potten (botides) uit hun ramen op straat, een luidruchtig en vrolijk schouwspel.
- Patmos: het "eiland van de Apocalyps" heeft een sfeervolle, plechtige paasweek rond het klooster van Johannes.
- Chios: in het dorp Vrontados voeren twee kerken de rouketopólemos uit, een "raketoorlog" waarbij duizenden zelfgemaakte vuurpijlen op elkaars kerktoren worden afgeschoten.
- Kreta: in bergdorpen wordt Pasen traditioneel gevierd, en in sommige plaatsen wordt een pop van Judas verbrand.
- Athene: de paasnacht op de Lykavittos-heuvel, met uitzicht over de verlichte stad, is onvergetelijk.
- Elk dorp: eerlijk gezegd is Pasen in een klein dorp waar je de mensen een beetje leert kennen, minstens zo bijzonder als op de bekende plekken.
Praktische tips voor een paasreis
- Boek op tijd. Grieken reizen massaal naar hun dorp; ferry's, binnenlandse vluchten en hotels in populaire plaatsen raken vol.
- Niet alles is open. Op Goede Vrijdag en paaszondag zijn winkels gesloten en hebben sommige musea en archeologische sites aangepaste openingstijden.
- Badplaatsen. In typische toeristische badplaatsen gaan veel hotels pas rond Pasen open, en als Pasen vroeg in april valt, is lang niet alles al in bedrijf. Kies dan liever een levendige stad of een groot eiland.
- Weer. Rond Pasen is het meestal aangenaam lenteweer met 18 tot 24 graden, maar de zee is nog fris. Meer over deze periode lees je in Griekenland in het voorjaar en beste reistijd Griekenland.
- Leer de groet. Met Christós anésti en Kaló Páscha (Fijne Pasen) maak je veel vrienden. Meer woordjes in Griekse woordjes voor op vakantie.
Op Corfu kun je Pasen combineren met een paar dagen in een van de badplaatsen aan de oostkust:
Bekijk alle 57 accommodatiesVanafprijzen per persoon incl. vlucht uit de actuele Sunweb-feed.
Veelgestelde vragen
Wanneer is het Grieks-orthodoxe Pasen in 2027?
Paaszondag valt in 2027 op 2 mei. Goede Vrijdag is dan 30 april en paasmaandag 3 mei.
Waarom valt het Griekse Pasen op een andere datum?
De orthodoxe kerk gebruikt voor de paasdatum de juliaanse kalender. Daardoor valt Pasen meestal een tot vijf weken later dan het westerse Pasen, en soms op dezelfde dag.
Mag je als toerist naar de paasnachtmis?
Ja, iedereen is welkom. Kleed je netjes, neem een kaars mee en kom op tijd, want kerken en pleinen lopen vol.
Waarom zijn Griekse paaseieren rood?
Rood staat voor het bloed van Christus en voor nieuw leven. De eieren worden op Witte Donderdag geverfd en op paaszondag tegen elkaar getikt.
Prijzen en dienstregelingen zijn indicatief en kunnen veranderen. Dit artikel bevat affiliatelinks naar TUI, Sunweb en Corendon; boek je via zo'n link, dan ontvangen wij mogelijk een kleine commissie, zonder extra kosten voor jou.
